Sole 
Montalbano Elicona: wat je kunt zien en waarom het de ideale uitvalsbasis is voor Sicilië
Het middeleeuwse dorp tussen de Nebrodi en de Peloritani: kasteel, megalieten van Argimusco, bos van Malabotta, wandelen, feesten en dagtochten naar de Eolische Eilanden, Tindari, de Etna en Taormina.
Montalbano Elicona ligt buiten de gebaande paden van het massatoerisme, en dat is precies de charme. Het is een middeleeuws dorp op meer dan 900 meter hoogte, met uitzicht over de Nebrodi, de Tyrreense Zee en de Eolische Eilanden: in de zomer kun je hier vrij ademhalen, terwijl het aan de kust benauwd heet is.
Het hoort bij „De mooiste dorpen van Italië” en werd in 2015 verkozen tot favoriete dorp van Italië (Borgo dei Borghi). Op deze pagina lees je wat je in het dorp en de omgeving kunt zien, met praktische informatie om je bezoek te plannen.
Het kasteel: de zomerresidentie van een koning
Het kasteel troont boven het dorp. Het werd gebouwd op oudere Byzantijnse en Arabische constructies en bestaat uit een Normandisch-Zwabisch fort en een versterkt paleis uit de Zwabisch-Aragonese tijd. De bloeitijd kwam begin 14e eeuw: tussen 1302 en 1308 verbleef de koning in Montalbano en verbouwde hij een deel van het kasteel tot koninklijke residentie, met grote ramen in de muren.
In de kapel staat het stenen graf dat verbonden is met Arnaldus de Villanova, de Catalaanse arts en alchemist aan het hof van Frederik III van Sicilië. Het mysterie: Arnaldus stierf tijdens een reis bij de haven van Genua, dus de plaquette is waarschijnlijk alleen een gedenkteken. In de zalen zijn wapens, harnassen en ridderhelmen te zien, en een verzameling oude muziekinstrumenten. Vanaf de torens reikt het uitzicht op heldere dagen tot aan de Eolische Eilanden.
Openingstijden en tickets: in de zomer is het kasteel elke dag open van 9.30 tot 13.30 uur en van 15.00 tot 19.00 uur; laatste toegang een kwartier voor sluitingstijd. Een volledig ticket kost € 3, een gereduceerd ticket € 1,50. Buiten het seizoen veranderen de tijden: controleer ze vóór je bezoek.
Hoe kom je er: het kasteel is te voet bereikbaar vanuit het centrum, met een wandeling door de straatjes. Parkeren in het dorp is gratis.
De megalieten van Argimusco: het mysterie van de hoogvlakte
Op een paar kilometer van het dorp opent zich een landschap dat van een andere planeet lijkt te komen. Argimusco is een hoogvlakte op de grens van de Nebrodi en de Peloritani, bezaaid met enorme zandsteenrotsen in verrassende vormen, van de adelaar tot de biddende figuur.
Sommigen noemen het „het Siciliaanse Stonehenge”, en de volksverhalen spreken van oude rituelen en stenen kalenders. De waarheid is eenvoudiger en even fascinerend: er zijn geen sporen van menselijke bewoning gevonden, en archeologen denken dat de wind de vormen heeft uitgesleten. Het blijft een magische plek met een buitengewoon uitzicht op de Etna, de Eolische Eilanden, kaap Tindari en kaap Milazzo.
Praktische informatie: je rijdt erheen door de borden naar contrada Argimusco te volgen. De auto laat je net buiten het natuurgebied staan; daar begint een pad langs de rotsen. Het Megalietenpad is het makkelijkste van het gebied: een rondwandeling met uitzicht op de Eolische Eilanden, de top van Novara di Sicilia en de Etna. Draag comfortabele schoenen of wandelschoenen. Lokale gidsen organiseren vaak wandelingen aan het eind van de middag, om er bij zonsondergang te zijn.
Het bos van Malabotta: tussen eeuwenoude beuken en eiken
Net voorbij Argimusco, op ongeveer 9 km van het centrum, begint een van de waardevolste natuurgebieden van Sicilië. Het reservaat geldt als het laatste van de bossen die ooit het hele eiland bedekten en loopt op van 700 tot meer dan 1.300 meter. Het hart is een ongerept beukenbos van ongeveer 80 hectare. In het bos leven vossen, stekelvarkens en wilde katten, en in de lucht vliegen sperwers, slechtvalken en buizerds.
Er zijn zeven gemarkeerde paden: Patriarchen van het Bos, Faggita, de Forel, Frederik II, Voturi, Pittari en de Megalieten. In de herfst kleuren de beuken rood en goud, in de lente bloeit de bosbodem. Wie liever begeleid wordt, kan mee met wandelingen van lokale verenigingen.
Een ideale bestemming voor wie graag wandelt
Montalbano is de juiste plek voor wandelaars, trekkingliefhebbers en iedereen die gewoon graag in de natuur loopt. Het dorp ligt op meer dan 900 meter tussen de Nebrodi en de Peloritani, en er zijn paden voor iedereen: van een rustige wandeling tussen de megalieten tot dagtochten door de bossen en routes die van de bergen naar de zee afdalen.
- Makkelijke wandelingen: het Megalietenpad bij Argimusco is een rondwandeling voor iedereen, ook voor gezinnen, met uitzicht op de Etna en de Eolische Eilanden.
- Wandelen in het bos van Malabotta: zeven gemarkeerde paden tussen eeuwenoude beuken en eiken, van het pad van de Patriarchen van het Bos tot dat van Frederik II.
- De Sentiero Italia: de grote langeafstandsroute die het hele Italiaanse schiereiland doorkruist, komt ook hier langs, met het stuk tussen Argimusco en het bos van Malabotta.
- De Cammino di Tindari: een van de etappes begint in Montalbano en daalt via de gehuchten Braidi, Madoro en Scarpiglia af naar het heiligdom van Tindari: zo'n 22 km van de bergen naar de zee.
- Rocca di Novara: voor geoefende wandelaars de klim naar de „Matterhorn van Sicilië”, met een panorama van de Tyrreense Zee tot de Etna.
- Mountainbiken: bergwegen en onverharde paden tussen het dorp, de hoogvlakte en het bos, met routes die erg geliefd zijn bij de MTB- en e-bikegroepen uit de streek.
- Te paard: de omgeving is ook vanuit het zadel te ontdekken, over paden en langs heldere beken.
- Onderweg: de cùbburi, oude koepelvormige stenen herdershutten, oude watermolens en kleine meertjes verscholen in de bossen.
Praktische informatie: wie liever begeleid wordt, kan mee met wandelingen van lokale wandelverenigingen, vaak ook bij zonsondergang. Neem wandelschoenen, water en ook in de zomer een licht jack mee: op deze hoogte zijn de avonden fris. De GPS-tracks van veel routes vind je in wandelapps.
Het dorp: stenen straatjes, uitkijkpunten en smaken
De beste manier om Montalbano te leren kennen, is erin te verdwalen. Het dorp is een doolhof van stenen huizen op rotsuitlopers, met laatmiddeleeuwse steegjes en overbouwde doorgangen.
Mis het uitkijkpunt Belvedere Portello niet, dé plek om te zien waar je bent, tussen zee, Eolische Eilanden en bergen, en ook het Museo Belfiore met historische foto's van het dorp.
Aan tafel: de keuken is hier een bergkeuken: kazen, vleeswaren, peulvruchten en gerechten met paddenstoelen en wild. Proef het brood van Montalbano, gebakken volgens oude traditionele methoden, en de tortone. Het bekendste product is de hazelnoot, de Nocciola Rotonda dei Nebrodi, en in het gehucht Braidi wordt een zeer gewaardeerde extra vergine olijfolie gemaakt.
Feesten die je niet mag missen
- Half augustus, historische optocht: zo'n 200 figuranten in middeleeuwse kostuums spelen de aankomst van koning Frederik in het dorp na.
- 24 augustus, feest van Maria Santissima della Provvidenza: een feest dat teruggaat tot de 17e eeuw, met duizenden gelovigen, velen op blote voeten, en vier dagen muziek, theater en folklore.
- Kerstmis, levende kerststal: in de oudste wijk, de Serro, laten de bewoners oude ambachten herleven in de stenen huizen. De kerststal won al de regionale prijs voor de beste levende kerststal van Sicilië. Hij vindt plaats in de kersttijd, op een aantal avonden tussen eind december en Driekoningen.
Montalbano als uitvalsbasis: Sicilië in dagtochten
In Montalbano overnachten betekent wakker worden in de stilte, elke ochtend naar een andere bestemming vertrekken en 's avonds terugkeren naar de koelte van het dorp.
- Tindari, met het heiligdom op de kaap en het Griekse theater: ongeveer een halfuur rijden.
- De Etna vanaf de noordflank, via Randazzo: Randazzo ligt op ongeveer 32 km, zo'n veertig minuten.
- De Eolische Eilanden als dagtocht: de haven van Milazzo, waar de veerboten vertrekken, ligt op ongeveer 47 km, zo'n vijftig minuten.
- Taormina: ongeveer 62 km, vijf kwartier, met onderweg de Alcantara-kloof.
- Rocca di Novara: voor echte wandelaars, bekend als de „Matterhorn van Sicilië”.
Wanneer kom je het best
Veelgestelde vragen
Kun je wandelen in Montalbano Elicona?
Ja, het is een van de mooiste wandelbestemmingen van Sicilië: het Megalietenpad bij Argimusco, de zeven paden van het bos van Malabotta, de Sentiero Italia en de Cammino di Tindari. Er zijn routes voor rustige wandelaars en voor wie een uitdagende tocht zoekt.
Waar kun je parkeren?
Parkeren in het dorp is gratis. Het centrum verken je te voet.
Is het kasteel het hele jaar open?
Ja, maar de openingstijden veranderen met de seizoenen. In de zomer is het elke dag open, 's ochtends en 's middags.
Wat is de beste reistijd?
Elk seizoen heeft zijn charme: de zomer om de koelte en de feesten, de herfst om de bossen, de kerst om de levende kerststal.
Sole Luna B&B ligt in het hart van het dorp, aan de hoofdstraat van Montalbano Elicona, midden in het historische centrum en op 400 meter van het kasteel.